Magistarski radovi

Autor je ispitao homogenost ispitivanih grupa i pokazao da ne postoji statistička značajnost između grupa ispitanica po starosnoj strukturi niti po gestacijskoj dobi u momentu porođaja carskim rezom (p>0,05) za oba posmatrana kriterijuma. Autor je potom ispitivao i okosnicu rada, a to je učestalost intraabdominalnih priraslica u toku drugog ili trećeg carskog reza kod pacijentica sa metodom po Misgav-Ladachu na jednoj strani kao i pacijentica sa donjom medijalnom laparotomijom i rezom po Pfannenstielu pojedinačno. U grupi pacijentica porođenih ponovljenim carski rezom po Misgav-Ladachu našao je kod 20,5% pacijentica prisutne intraabdominalne priraslice. Kod pacijentica sa metodom otvaranja po Pfannenstielu našao je 33% pacijentica sa priraslicama, dok je u grupi sa ponovljenom laparotomijom po središnjoj infraumbilikalnoj laparotomiji našao 42% priraslica. Našao je statistički visoko značajnu razliku između pacijentica porođenih ponovnim carskim rezom po Misgav-Ladachu i pacijentica sa središnjom infraumbilikalnom laparotomijom (p<0,001), te pacijentica sa rezom po Pfannenstielu (p<0,05). Relativna redukcija rizika metode po Misgav-Ladachu u odnosu na donju medijalnu laparotomiju je iznosila 51,2%, a u odnosu na pristup po Pfannenstielu 32,38%. Analizirajući učestalost priraslica kod tri ili više ponovljenih carskih rezova nije bilo statistički značajne razlike među ispitivanim grupama (p>0,06). Analizirajući rizik stvaranja priraslica autor je našao 2,81 puta veći rizik od stvaranja priraslica po metodi donje medijalne laparotomije, odnosno 1,91 puta veći rizik kod otvaranja po Pfannenstielu, u odnosu na laparotomiju po Misgav-Ladachu (p<0,05). U dužini postoperativne hospitalizacije je nađena značajna statistička razlika između metoda po Misgav-Ladachu i standardnih operativnih pristupa carskom rezu (p<0,01). U pogledu febrilnih stanja i lokalne infekcije rane nađena je statistički značajna razlika u korist metode po Misgav-Ladachu (p<0,05).

Ukupno je analizirano 853 kartona bolesnika sa šećernom bolesti. U uzorku pacijenata je dominirao ženski spol (538; 63,1%) u odnosu na muški spol (315; 36,9%) (p<0,0001). Najviše je bilo bolesnika dobne skupine preko 60 godina (603; 70,7%) u odnosu na mlađe bolesnike (250; 29,3%). Devetnaest timova obiteljske medicine ukupno ima registrirano 44008 pacijenta, a od toga 1578 pacijenata sa DM.U prosjeku je svaki od timova ima 2316 pacijenata, 83 DM po timu, a odrađeno je po timu oko 45 kartona DM pacijenata. Prosječna starosna dob timova je 46,6 godina. 21% uzorka timova su muškog spola, a 79% ženskog spola Najveći je procenat zastupljnosti stručnosti timova je specijalista porodične/obiteljske medicine 74%, manji procenat su činili doeducirane kolege iz obiteljske medicine 21%, a neznatan svega 5% specijalizanti obiteljske medicine. Procenat redovito evidentiranih parametara prije upotrebe obrazaca bio je jako nizak. Najlošije evidentiran parametar prije upotrebe obrazaca bio je parametar „aktivnost” (0%) prije, a i nakon uvođenja PKD došlo je do zanačajnog povećanja vrijednosti isto parametra (73%). Najbolje evidentiran parametar prije upotrebe obrasca bio je parametar ”propisan ACE ili ARB” čiji se procenat takođe značajno povećao sa 57 % prije na 75,7% poslije upotrebe obrasca. Evidentan je procentualni porast u evidenciji svih parametara (njih 14) nakon upotrebe obrasca, koji je i statistički značajan p<0.0001 za sve vrijednosti. Najbolji procenat evidencije parametara poslije upotrebe obrasca imao je tim 10 (88,3%) u odnosu na 26,1% evidencije parametara prije upotrebe obrasca. Najlošiji procenat evidencije imao je tim 8 (23%) poslije u odnosu na 5,7% evidencije parametara prije upotrebe obrasca. Procenat nivoa vrijedonosnih parametara za nedovoljan i optimalan nivo statistički značajno je promijenjen poslije upotrebe obrasca za većinu parametara (p<0.0001), osim za parametar BMI gdje nije došlo do statističi značajne promjene nivoa vrijednosti tj. BMI nedovoljan i optimalan nivo (P=0,32). U svim slučajevima je procenat nedovoljnog nivoa vrijednosti BMI poslije uvođenja kartona statistički značajno veći nego prije uvođenja izuzev kod tima 8 (p=0,04). Tamo gdje su testiranja moguća, nađene su statistički značajne razlike proporcija nalaza BMI-optimalan nivo poslije i prije uvođenja kartona. Statistički značajna razlika primijećena je samo kod tima 14 ( p<0,001). U svim slučajevima je procenat nedovoljnog nivoa vrijednosti za HbA1c poslije uvođenja kartona veća nego prije, ali bez statističke značajnosti. Tamo gdje su testiranja moguća, nađene su statistički značajne razlike proporcija za HbA1c po timovima sa optimalnim nivoom poslije i prije uvođenja kartona. Učestalosti ovih nalaza prije uvođenja kartona je mala. Statistički najznačajniju razliku imao je samo tima 14 (p<0,05). Kod većine timova je procenat nedovoljnog nivoa vrijednosti krvnog tlaka poslije uvođenja kartona niži nego prije. Statistički značajano niži procenat nedovoljnog nivoa poslije uvođenja kartona vidi se kod timova 1,13 i 19 p<0,0001, a nešto manji ali statistički značajno niži tim 10 p<0,001, a i timovi 11,14 i 18 (p<0,01).Tamo gdje su testiranja moguća, nađene su statistički značajne razlike proporcija nalaza krvnog tlaka po timovima sa optimalnim nivoom poslije i prije uvođenja kartona. Učestalosti ovih nalaza prije uvođenja kartona je mala. Statistički najznačajniju razliku sa visokim nivoom značajnosti imali su timovi: 2,11, 12, 13, 14, i 18 (p<0,0001), dok su timovi 15, 17 imali nivo značajnosti (p<0,001), a timovi 5 i 6 (p<0,01). Kod većine timova je procenat nedovoljnog nivoa vrijednosti LDL poslije uvođenja kartona niža nego prije. Statistički značajno niži procenat nedovoljnog nivoa poslije uvođenja kartona vidi se kod tima 6 p<0,0001; timova 3 i 14 p<0,001 i timova 5 i 12 p< 0,01. Tamo gdje su testiranja moguća, nađene su statistički značajne razlike proporcija nalaza LDL po timovima sa optimalnim nivoom poslije i prije uvođenja kartona. Statistički najznačajniju razliku imali su timovi 17 i 19 (P<0.01). Nije nađena statistička značajnost snižavanja nedovoljnog nivoa UK-kolesterola nakon upotrebe obrazaca kod većine timova. Samo je tim 16 imao niži procenat (P<0,01) nedovoljnog nivoa. Tamo gdje su testiranja moguća, nađene su statistički značajne razlike proporcija nalaza ukupnog kolesterola sa optimalnim nivoom poslije i prije uvođenja kartona. Učestalosti ovih nalaza prije uvođenja kartona je mala. Statistički najznačajniju razliku imali su timovi 3 (p<0,01),13 i 14 (p<0,0001). Kod većine timova je procenat nedovoljnog nivoa vrijednosti triglicerida poslije uvođenja kartona niži nego prije. Nije nađena statistička značajnost snižavanja nedovoljnog nivoa triglicerida nakon upotrebe obrazaca. Tim 1 (p<0,0001) imao je signifikantno povećanje procenta nedovoljnog nivoa nakon upotrebe obrasca.Tamo gdje su testiranja moguća, nađene su statistički značajne razlike proporcija nalaza triglicerida po timovima sa optimalnim nivoom poslije i prije uvođenja kartona. Učestalosti ovih nalaza prije uvođenja kartona bio je manji.Statistički najznačajniju razliku imali su timovi 1, 2, 7, 12 i 13 (p<0,0001); timovi 9, 14, 18 i 19 (p<0,001), a tim 6 (p<0,01).

Od 50 konsekutivno odabranih pacijenata sa PB približno su jednako zastupljena oba spola (žena je bilo 54% a muškaraca 46%), prosječna životna dob je iznosila 63,18+-10,42 godine. U grupi ispitanika sa MS žene su značajno zastupljenije (80%), a prosječna dob ispitanika je iznosila 37,4+-8,65 godina. Ispitanici su prema dužini trajanja bolesti podijeljeni u dvije grupe, prva grupa gdje bolest traje 1-3 godine i druga grupa gdje bolest traje 4-5 godina. Kod oboljelih od PB u prvoj grupi (dužina bolesti 1-3 godine) bilo je 68% ispitanika a u drugoj grupi (dužina bolesti 4-5 godina) 32% ispitanika. Ispitanici oboljeli od MS su u prvoj grupi bili zastupljeni u 64% a u drugoj grupi u 36% slučajeva. Prema stepenu onesposoboljenosti ispitanici oboljeli od PB su podijeljeni u dvije grupe: prva grupa (faze bolesti I i II) u kojoj je bilo 58% a druga grupa (III-V faza bolesti) 42% ispitanika. Ispitanici oboljeli od MS su takođe svrstani prema stepenu onesposobljenosti u dvije grupe: prva grupa su oni s EDSS 0-5.0 i bilo ih je 88%, a druga grupa su ispitanici s EDSS 5.5-10 obuhvata svega 12% ispitanika Kvalitet života oboljelih od PB u odnosu na fizičku dimenziju zdravlja je oštećen u 90% ispitanika. Učestalost pojave lošeg kvaliteta života u odnosu na fizičko funkcionisanje ne zavisi od dužine trajanja bolesti a zavisi od faze bolesti. Pojava lošijeg fizičkog funkcionisanja je 6,43 puta veća u grupi ispitanika koji su imali III-V klinički stadij bolesti. Oštećenje mentalne dimenzije kvaliteta života je bilo zastupljeno u 88% ispitanika oboljelih od PB. Ispitanici su imali oštećenje mentalne dimenzije kvaliteta života neovisno o dužini trajanja bolesti, a lošije mentalno zdravlje je nađeno kod ispitanika koji su imali III-V klinički stadij bolesti u odnosu na grupu u I-II stadiju. Šansa pojave lošeg mentalnog zdravlja je 3,97 puta veća kod ispitanika u odmaklom kliničkom stadiju bolesti (III-V faza bolesti). Ukupan kvalitet života ispitanika oboljelih od PB je oštećen u 88% slučajeva, nezavisno o dužini trajanja bolesti. Pojava lošijeg kvaliteta života se sreće u odmaklim fazama bolesti (III-V). Šansa pojave lošijeg ukupnog kvaliteta života (SF-36 skora) je 5.23 puta veća kod ispitanika kod kojih je bolest u fazi III-V. U ispitanika oboljelih od MS kvalitet života u odnosu na fizičko funkcionisanje je oštećen u 82% ispitanika, bez statistički značajne razlike u odnosu na dužinu trajanja bolesti i stepen onesposobljenosti. Šansa pojave lošije fizičkog funkcionisanja je 3.8 puta veća kod pacijenata sa EDSS 5.5-10, a grupa ispitanika sa dužim trajanjem bolesti je imala 2.29 puta veću šansu za lošiji kvalitet života u odnosu na fizičko funkcionisanje. Mentalno zdravlje u oboljelih od MS je oštećeno u 88% ispitanika, neovisno od stepenu kliničke onesposobljenosti i dužini trajanja bolesti. Rezultati omjera šansi za pojavu lošijeg mentalnog funkcionisanja su isti kao rezultati omjera šansi za fizičko funkcionisanje. Ukupan SF-36 skor, kao pokazatelj kvaliteta života, je oštećen u 84% ispitanika, bez statistički značajne razlike u odnosu na dužinu trajanja bolesti i stepen onesposobljenosti. Računajući omjer šansi dobije se da je lošiji kvalitet života 4.5 puta češći u grupi ispitanika s EDSS 5.5-10, a ispitanici sa dužim trajanjem bolesti imaju 3.343 puta lošiji kvalitet života. Kvalitet života oboljelih od PB i MS mjeren SF-36 skalom pokazuje oštećenje u svih osam oblasti: fizičke funkcije, fizička ograničenja, fizička bol, opšte zdravlje, vitalnost, socijalne funkcije, emocionalna ograničenja i mentalno zdravlje. Nije nađena statistički značajna razlika u stepenu oštećenja kvaliteta života u odnosu na fizičko i mentalno fukcionisanje te ukupni SF-36 skor kod ove dvije neurodegenerativne bolesti. Svi ispitanici oboljeli od PB su pokazali određeni stepen anskioznosti, umjerenu anksioznost je pokazalo 36% a srednju i tešku anksioznost 64% ispitanika. Anskioznost je zastupljena neovisno o dužini trajanja bolesti. Učestalost pojave srednjeg i teškog oblika anksioznosti je izraženija u odmaklim fazama bolesti. Šansa pojave težeg oblika anksioznosti je 3.97 puta veća u grupi ispitanika s III-V fazom bolesti. Depresivnost je bila zastupljena 82% ispitanika s PB. Blagi depresivni poremećaj je zastupljen u 20% slučajeva, dok umjerenu, izraženu i tešku depresivnost je imalo 62% ispitanika. Pojava umjerene, izražene i teške depresija kod oboljelih od PB je prisutna neovisno o dužini trajanja bolesti, a ispitanici sa odmaklom fazom bolesti imaju teži oblik depresivnosti. Mogućnost pojave težih oblika depresivnosti je 46% viša u fazama III-V. Anskioznost je bila zastupljena u svih ispitanika oboljelih od MS. Umjerenu anksioznost je pokazalo 32%, a srednju i tešku anksioznost je imalo 68% ispitanika. Anksioznost je bila prisutna neovisno o dužini trajanja bolesti i stepenu onesposobljenosti. Depresija kod oboljelih od MS pojavljuje se u velikom procentu ispitanih (86% ispitanika je pokazalo neki oblik depresije). Blagu depresivnost je imalo 34%, a umjerenu, izraženu i tešku depresivnost 52% ispitanika. Učestalost pojave umjerenih, izraženih i teških oblika depresije ne ovisi o dužini trajanja bolesti i stepenu kliničke onesposobljenosti. Standradnim postupcima statističke analize je utvrđeno da kvalitet života oboljelih od PB ovisi o depresiji i anksioznosti. Ako su prisutni i anksioznost i depresija, šanse za dobar kvalitet života su manje za 4.686 puta. Poredeći uticaj depresije i anksioznosti na kvalitet života oboljelih od PB, dobije se podatak da depresija više utiče na kvalitet života od anksioznosti. Standardnim postupcima statističke analize utvrđeno je da kvalitet života oboljelih od MS ovisi samo o depresiji. Kada je prisutan teži oblik depresije (umjerena, izražena i teška), šansa pojave ispitanika sa dobrim kvalitetom se smanji bar za 5 puta.

Analizirano je ukupno 70 pacijentica. Ispitivanu grupu je činilo 35 pacijentica prosječne starosti 59,85 ± 10,37 kojima je zbog tumora dojke urađena mastektomija, te su nakon toga završile specifičan onkološki tretman (kemoterapija, radioterapija) i koje su posjećivale dnevni hospis palijativne njege UKC Tuzla, a kontrolnu grupu je činilo 35 pacijentica prosječne starosti 58,77 ± 9,01 godina, kojima je takođe urađena mastektomija zbog tumora dojke, a koje nisu posjećivale dnevni hospis. Rezultati su prikazivani uporednim grafičkim prikazima prvog i drugog testiranja te linijskim grafikonima u kojima se jasno vide promjene u stepenu anksioznosti i depresivnosti te kvalitete života kod obadvije grupe pacijenata. Pacijentice ispitivane grupe, prilikom prve posjete dnevnom hospisu su testirane Zungovom samoprocjenskom skalom za anksioznost/depresivnost i zabilježen je prosjek na skali anksioznosti od 54,97 ± 6,35 a na skali depresivnosti od 59,85 ± 6,97. Drugo testiranje Zungovom samoprocjenskom skalom anksioznosti/depresivnosti pokaže prosjek na skali anksioznosti od 43,43 ± 5,97 što je statistički značajno manje u odnosu na prvi test 54,97 ± 6,35 (p < 0,0001), dok je prosjek na skali depresivnosti od 48,57 ± 7,06 i to je statistički značajno manje u odnosu na prvi test 59,85 ± 6,97 (p = 0,0001). Zatim su prikazani rezultati vezano za stepen anksioznosti/depresivnosti kod pacijentica kontrolne grupe, koje nisu tretirane od strane multidisciplinarnog tima dnevnog hospisa. Pri prvom testiranju zabilježen je prosjek na skali anksioznosti od 52,20 ± 6,03 te na skali depresivnosti od 55,65 ± 7,91. Drugo testiranje pokaže prosjek na skali anksioznosti od 55,68 ± 7,74 što je statistički značajno lošije u odnosu na prvi test- 52,20 ± 6,03 (p = 0,002) te drugo testiranje depresivnosti nakon tri mjeseca pokaže prosjek na skali depresivnosti od 60,45 ± 7,47 što je statistički značajnološiji nalaz u odnosu na prvi test sa 55,65 ± 7,91 (p = 0,0001). Mjerenje kvalitete života primjenom SF 36 skale podrazumjeva izražavanje ukupnog kvaliteta života sabiranjem pojedinačnih vrijednosti iz dvije zbirne komponenta: ukupnog fizičkog zdravlja (PCS) i ukupnog mentalnog zdravlja (MCS). Svaka od ovih zbirnih komponenti je sastavljena iz po četiri subskale koje se mogu posebno analizira. U rezultatima su pregledno prikazana mjerenja ukupnog kvaliteta života, te ukupnog fizičkog i ukupnog mentalnog zdravlja u obadvije grupe pacijenata i u dva mejrenja u razmaku od 12 nedelja. Rezultati za pojedine subskale, u okviru dvije zbirne komponente ukupnog fizičkog i ukupnog mentalnog zdravlja, su prikazani tabelama sa uporednim rezultatima i razlikama prvog i drugog testiranja za obadvije grupe. Tromjesečni tretman multidisciplinarnog tima dnevnog hospisa mijenja ukupni kvalitet života pacijentica(ispitivana grupa), te drugo testiranje SF 36 skalom pokaže prosjek ukupnog kvaliteta života od 0,59 ± 0,11 što se procjenjuje kao dobar kvalitet života i što je statistički značajno više u odnosu na prvi test 0,35 ± 0,10 (p = 0,0001). Nasuprot tog rezultata kontrolno testiranje nakon tri mjeseca pacijentica koje ne posjećuju dnevni hospis (kontrolna grupa) pokazuje prosjek ukupnog kvaliteta života od 0,34 (od 0,25 do 0,76) što se procjenjuje kao srednje dobar kvalitet života što je statistički značajno lošije u odnosu na prvi test 0,39 (od 0,28 do 0,78),(p=0,02). Drugo testiranje SF 36 skalom kod pacijentica koje su tretitane u dnevnom hospisu (ispitivana grupa) pokaže prosjek ukupnog fizičkog zdravlja od 0,55 ± 0,11 što se procjenjuje kao dobar rezultat ukupnog fizičkog zdravlja i što je statistički značajno bolje u odnosu na prvi test 0,44 ± 0,11 (p<0,0001). Kod pacijentica kontrolne grupe rezultati prvog i kontrolnog testa za ukupno fizičko zdravlje nisu pokazivali statistički značajnu razliku. Ukupno mentalno zdravlje poslije tri mjeseca tretmana u dnevnom hospisu pacijentica (ispitivana grupa) se popravi te drugo testiranje SF 36 skalom pokaže medijan za ukupno mentalno zdravlje od 0,63 (od 0,15 do 0,84) što se procjenjuje kao dobar rezultat ukupnog mentalnog zdravlja što je i statistički značajno više u odnosu na prvi test 0,26 (od 0,14 do 0,69) (p<0,0001). Kod pacijentica kontrolne grupe nakon tri mjeseca ponovno testiranje pokaže srednju vrijednost za ukupno mentalno zdravlje od 0,27 (od 0,21 do 0,81) što je donja granična vrijednost srednje dobrog rezultata ukupnog mentalnog zdravlja, što je lošije u odnosu na prvi test sa rezultatom od 0,31 (od 0,21do 0,80) 0,31 (p=0,001).

Rezultati su svrstani u tri cjeline: Kliničke i demografske karakteristike DNOUAS i kontrolnih ispitanika, Kvalitet života procjenjivan opštim testom u DNOUAS u odnosu na zdrave ispitanike i Kvalitet života procjenjivan specifičnim testom u DNOUAS u odnosu na tip UAS, spol, mjesto stanovanja i SES porodice. Nakon kraćeg opisa demografskih karakteristika autor predstavlja rezultate o kvalitetu života svih 114 DNOUAS dobijene pomoću opšteg testa i konstatuje da nije bilo statistički značajno razlikovao u odnosu na zdrave ispitanike, dok je prema ocjeni roditelja kvalitet života bio statistički značajno slabiji u segmentima fizičkog zdravlja i aktivnosti, psihosocijalnog zdravlja, društvenih i školskih aktivnosti. Autor zatim predstavlja rezultate dobijene po dobnim skupinama i ističe da je kod djece od 2. do 4. godine prema ocjeni roditelja kvaliteti života u odnosu na kontrolne ispitanike bio statistički značajno slabiji u segmentima fizičkog zdravlja i aktivnosti, psihosocijalnom i emocionalnom zdravlju, te društvenim aktivnostima. Dalje se navodi da je u dobnoj skupini od 5. do 7. godine prema ocjeni ispitanika uočeno da postoji statistički značajno slabiji kvalitet života u segmentu školskih aktivnosti, a prema izvještaju roditelja da je segment psihosocijalnog i emocionalnog zdravlja bio slabije u ispitanika u odnosu na ispitanike kontrolne grupe. Slijedi predstavljanje rezultata dobne skupine od 8. do 12. godina gdje prema ocjeni DNOUAS nije bilo razlike u kvaliteti života, a prema ocjeni roditelja on je bio slabiji u segmentima fizičkog zdravlja i aktivnosti, psihosocijalnog zdravlja i školskih aktivnosti u odnosu na zdrave vršnjake. Na kraju ovog paragrafa predstavljeni su rezultati kvaliteta života dobne grupe od 13. do 18. godine ocjenjeni od samih ispitanika i njihovih roditelja gdje se može uočiti da kvalitet života DNOUAS nije bio slabiji u odnosu na zdravu populaciji, nego je čak u pojedinim segmentima bio bolji nego kod kontrolne skupine. Analizirajući kvalitet života procijenjen specifičnim testom autor navodi da je kvalitet života kod ispitanika prve grupe prema sopstvenoj ocjeni bio statistički bolji u segmentima koji se odnosio na probleme sa srcem i liječenjem u odnosu na ispitanike druge i treće grupe. Statistički značajno bolji kvalitet života imali su ispitanici iste grupe gledano sa aspekta viđenja vlastitog izgleda, postojanja uznemirenosti i postojanja kognitivnih problema u odnosu na ispitanike treće grupe, dok su ispitanici druge grupe u pogledu viđenja vlastitog fizičkog izgleda i kognitivnih problema imali statistički značajno bolji kvalitet u odnosu na ispitanike treće grupe. Prema ocjeni roditelja ispitanici prve grupe imali su statistički značajno bolji kvalitet života u pogledu problema sa srcem i liječenjem, viđenjem vlastitog fizičkog izgleda, postojanja kognitivnih problema i problema sa komunikacijom u odnosu na ispitanike treće grupe, dok su ispitanici druge grupe imali statistički značajno bolji kvalitet života u segmentima viđenja vlastitog fizičkog izgleda, kognitivnih problema i problema sa komunikacijom u odnosu na ispitanike treće grupe. Prema sopstvenoj ocjeni i ocjeni roditelja između DNOUAS koja žive u gradu u odnosu na one koji žive na selu nije bilo statistički značajne razlike. Kvalitet života procjenjivan specifičnim testom prema sopstvenoj ocjeni statistički se nije razlikovao između spolova, dok je prema ocjeni roditelja bio statistički značajno bolji kod djevojčica u odnosu na dječake samo u pogledu postojanja problema sa komunikacijama. DNOUAS sa niskim SES prema sopstvenoj ocjeni imali su statistički značajno slabiji kvalitet života u pogledu viđenja vlastitog fizičkog izgleda i kognitivnih problema u odnosu na djecu koja su pripadala grupi srednjeg i visokog SES, dok je prema ocijeni roditelja u pogledu problema sa srcem i liječenjem, te postojanja uznemirenosti kvalitet života bio je statistički značajno slabiji kod DNOUAS koja su pripadala niskom u odnosu na srednji SES, a u pogledu kognitivnih problema u odnosu na visok SES.

Prikazani su rezultati istraživanja zadati u ciljevima. Prosječna starost svih žena je bila 62,9 godina, a muškaraca 64,28 godina. U ukupnom uzorku prosječna starost ispitanika je 63,4±8,8 godina. Većina pacijenata i to njih 62-je (88,55%) je imalo oduzetost jedne strane tijela kao posljedicu prvog moždanog udara, dok su njih 8 (11.45%) imali recidivirajući moždani udar. Jednak je odnos pacijenata sa ishemijskim i hemoragijskim moždanim udarom i u eksperimentalnoj i kontrolnoj grupi (po 31 ispitanik je imao ishemijski, a po 4 ispitanika hemoragijski moždani udar u svakoj grupi). Intenzitet bola u ramenu je ispitivan VAS pri prijemu i otpustu bolesnika. Srednja vrijednost razlike VAS-a ramena u eksperimentalnoj grupi je 4.54, t test je 5.23. Razlika za vrijednosti VAS-a u ramenu u ispitanika kontrolne grupe je 2.80, t test 5.23. Statistička značajnost je na nivou p< 0.0001. Analiziran je intenzitet bola u šaci plegične ruke. Srednja vrijednost razlike VAS-a u eksperimentalnoj grupi je bila 3.54, t test 4.17, a u kontrolnoj grupi razlika prijem – otpust 2.77, t test 4.17. Razlike statistički značajne na nivou p< 0.0001. Pokazano je da broj pacijenata kod kojih je doslo do poboljsanja pokretljivosti u ramenu ovisi o grupi ( x2 =3.97, p=0.04). Računali smo i omjer šanse (Odds Ratio - OR) pojave poboljšanja u EG i KG. Neđeno je da je šansa poboljšanja 4.04 puta veća ( 95% CI: 1.15-14.16) u EG nego u KG. Iz 95% intervala povjerenja (95%CI) zaključujemo da je šansa pojave poboljšanja pokretljivosti u ramenu bar 15% veća u EG nego u KG. Na isti način je analizirana pojava poboljšanja u pokretljivosti šake gdje nije utvrđena ovisnost o grupi (x2=0.55, P=0.46). Opisna varijabla edem zbog male učestalosti analizirana je Fisherovim egzaktnim testom. Pokazano je da učestalost pojave poboljšanja ovisi o grupi (P=0.01). U ukupnom uzorku korelirane su vrijednosti DASH skora pri prijemu i otpustu nakon primjenjene laseroterapije u EG i TENS-a i stabilne galvanizacije u KG te je Pearsonovim i Spearmanovim koeficijentom korelacije konstatovana visoka signifikantnost od p<0.01 i za Pearsonov (r= .794 i Spearmanov (r= .745) koeficijent korelacije. DASH skor za eksperimentalnu grupu pri prijemu je iznosio 87.9, pri otpustu 66,7. U kontrolnoj grupi skor pri prijemu je 89,2 , nakon fizikalnog tretmana 72,8. Statistički su značajni rezultati u poboljšanju funkcionalnosti ramena i smanjenja bola mjereno ovim upitnikom. Razlika je značajna na nivou p< 0.0001. Statistički je značajna razlika srednjih vrijednosti Barthel indexa u obje grupe pri prijemu i otpustu.Za eksperimentalnu grupu razlika je –27.4, t test –2.99 a p< 0.004. Za kontrolnu grupu razlika je bila –20.28, t test – 2.99 , nivo signifikantnosti p = 0.004. Analizom rezultata je nađena statistička značajnost na nivou p< 0.0001 i za vrijednosti skora NIHSS pri prijemu i otpustu u obje grupe, ali nema statističke značajnosti u poređenju ispitivanih grupa. Za vrijednosti skora FIM-a takođe nema statističke značajnosti između eksperimentalne i kontrolne grupe.

Analizirano je 30 ispitanika s dijagnozom akutnog infarkta miokarda. Dob ispitanika kretala se od 40 do 76 godina, a prosječna životna dob iznosila je 57,36 godina sa standardnom devijacijom od 9,55. Najveći broj ispitanika je pripadao dobnoj skupini od 51-60 godina (40,0%), a najmanji broj ispitanika je pripadao dobnoj skupini iznad 70 godina (13,3%). Slijede dobne skupine od 40-50 godina (30,0%) i od 61-70 godina (16,0%). Od ukupnog broja ispitanika 24 je bilo muškaraca (80,0%) i 6 žena ( 20,0%). Prema lokalizaciji srčanog udara kod ispitanika iz uzorka, 11 (36,6%) ih je imalo infarkt miokarda prednjeg zida, a 19 (63,3%) ih je imalo infarkt miokarda donjeg zida. Prema prisustvu komorbiditeta, povišenog krvnog pritiska, kao faktora rizika za srčani udar, kod ispitanika iz uzorka, 19 (63,0%) ih je imalo arterijsku hipertenziju, a 11 (37,0%) nije imalo povišen krvni pritisak. Kod ispitanika iz uzorka, 10 (33,0%) je imalo šećernu bolest, a 20 (67,0%) nije imalo šećernu bolest. Prema prisustvu loših životnih navika, pušenju duhana, kao faktora rizika za srčani udar, kod ispitanika iz uzorka 19 (63,0%) je izjavilo da puši duhan, a 11 (37,0%) da ne puši duhan. Zatim su prikazani osnovni statistički parametri (srednja vrijednost i standardna devijacija) promatranih kvantitativnih varijabli BNP1, BNP2, TNI1, TNI2, CTNI1, CTNI2, MMB, CK, CHOL, TGL, HDL, LDL za sve ispitanike u uzorku. Ciljevi ovog istraživanja bili su: uporediti koncentraciju moždanog natriuretskog peptida (BNP) u pacijenata sa srčanim udarom u odnosu na lokalizaciju srčanog udara, mjerenih u dva vremenska trenutka-prvi i peti dan od razvoja srčanog udara; istražiti - da li postoji korelacija koncentracije nivoa moždanog natriuretskog peptida u pacijenata sa srčanim udarom u odnosu na stepen srčane insuficijencije. U ukupnom uzorku od 30 ispitanika sa srčanim udarom za varijablu BNP1, koja je opisana kao “moždani natriuretski peptid određen prvi dan” srednja vrijednost je iznosila 351,45 i statistički značajno, na nivou od 5 %, razlikovala se od referentne vrijednosti za moždani natriuretski peptid. Za varijablu BNP2, koja je opisana kao “moždani natriuretski peptid određen peti dan”, srednja vrijednost iznosila je 606,50 i ista se statistički značajno, na nivou od 5 %, razlikuje od referentne vrijednosti za moždani natriuretski peptid. Da bi se utvrdile razlike između dvije grupe ispitanika- ispitanika s infarktom donjeg zida (grupa 1) i ispitanika s infarktom prednjeg zida (grupa 2), odnosno da bi se dobio uvid koje varijable diskriminiraju ispitanike primjenjena je robustna diskriminacijska analiza. Tri varijable - BNP2, koja je opisana kao “moždani natriuretski peptid određen prvi dan”, varijabla NYHA, koja je opisana kao “stepen srčane insuficijencije”i varijabla TNI2, koja je opisana kao “troponin određen peti dan” u znatnoj mjeri u odnosu na ostale varijable definiraju diskriminacijsku funkciju i govore da su statistički značajno više u grupi ispitanika, s infarktom prednjeg zida. Značajnost u definiranju diskriminativne funkcije pokazala je i varijabla BNP1, koja je opisana kao „moždani natriuretski peptid određen 1. dan“ s koeficijentom diskriminacije 0.25 i korelacijom s diskriminacijskom funkcijom od 0,52, ali je njena značajnost statistički manja. Rezulati dobiveni robustnom diskriminativnom analizom potvrđeni su univarijantnom analizom varijance u z- vrijednostima. Pored utvrđivanja razlika srednjih vrijednosti između ispitivanih skupina ispitane su i relacije između promatranih varijabli BNP, TNI i NYHA, te koja je priroda tih veza u cijelom uzorku ispitanika sa srčanim udarom. Varijabla BNP2, koja je opisana kao „moždani natriuretski peptid određen 5. dan“ ostvarila je statistički značajnu korelaciju pozitivnog predznaka sa varijablama BNP1, koja se opisuje kao „moždani natriuretski peptid određen 1. dan“ (r=0,804) i varijablom NYHA, koja se opisuje kao „stepen srčane insuficijencije“ (r=0,393). Statistički značajnom se pokazala i korelacija između varijabli „troponin I određen 1. dan na Architect aparatu Abbott Laboratories Ltd. Diagnostics“ i „troponin I određen 5. dan na Architect aparatu Abbott Laboratories Ltd. Diagnostics“ (r=0,759).

Rezultati su podijeljeni u 4 cjeline: 1) promjene epitela grlića maternice i CA, 2) promjene epitela grlića maternice i TV, 3) promjene epitela grlića maternice i GV i 4) promjene epitela grlića maternice i konkomitantna infekcija. Iz rezultata istraživanja se vidi da je: 1) najčešća abnormalnost epitela i u ispitivanoj i u kontrolnoj skupini je CIN I, 2) najčešća dob javljanja epitelnih abnormalnosti obje grupe je između 30 i 40 godine, 3) prisutnost uzročnika inflamacije CA i GV je signifikantna za CIN I, 4) prisutnost TV infekcije je signifikantna za CIN II i CIN III, 5) prisutnost konkomitantne infekcije povećava stepen abnormalnosti epitela grlića maternice u odnosu na kontrolnu grupu, 6) najčešća kolposkopska slika za obje skupine je bila ektopija, 7) nije nađena povezanost zanimanja, vremena javljanja menarhe, broja abortusa i porođaja sa stepenom ćelijske abnormalnosti kako u ispitivanoj tako i u kontrolnoj skupini.