Magistarski radovi

Testiranjem je obuhvaćeno 60 pacijenata oboljelih od Parkinsonove bolesti (PB) prosječne dobi od 59.60 godina (SD± 8.99 ) godina, od čega je 28 ženskog (46.67%) i 32 muškog spola (53.33%). Kontrolna skupina je obuhvatila 30 ispitanika prosječne dobi 60.30 godina (SD±8.03), od čega je 16 ženskog (53.33%) i 14 muškog spola (46.67%). Najveći procenat ispitanika ima III stadij težine bolesti (28.30%), dok je najmanji procenat ispitanika koji imaju ustanovljen V stadij bolesti (8.30%). Prema unificiranoj skali za kvantificiranje Parkinsonove bolesti (Unified Parkinson's Disease Rating Scale-UPDRS) najveći skor je dobijen u trećem dijelu UPDRS, odnosno očuvanost pojedinih motornih funkcija u pacijenta sa PB. Najmanje se javljaju motorne komplikacije PB (diskinezije, motorne fluktuacije, distonija). Depresija je bila prisutna kod oko 73.6% ispitanika kontrolne skupine i 75% oboljelih od PB. Kod oboljelih od PB značajno češće je depresivnost bila prisutna kod ženskog spola (p=0.017) i onih kod kojih bolest duže traje. Nije bilo statistički značajne razlike u depresivnosti u odnosu na gradsko i ruralno stanovništvo, bračni status, konzumiranje alkohola, pušenje, doživljaj stresnih situacija. Kod pacijenata sa umjerenom i teškom depresijom preovladava teška onesposobljenost (stadij IV bolesti procijenjen Hoehn Yahr skalom), za razliku od blage depresije i pacijenata bez depresije kod kojih su dominantne unilateralna ili bilatelarna blaga forma PB. Tkođe pacijenti sa PB koji su depresivniji imaju i izraženije simptome PB (prema UPDRS testu) u odnosu na pacijente bez depresivnih simptoma. Utvrđena je značajna korelacija (p<0.05) između depresivnosti i svih skala UPDRS, kao i između samih skala UPDRS. Poremećaji spavanja (procjenjeni PDSS) su bili prisutni kod 26 (43.33%) pacijenti sa PB. U kontrolnoj skupini ispitanika nije bilo pacijenata koji su imali poremećaj spavanja. Postoji statistički značajna razlika u prisustvu poremećaja spavanja kod depresivnih i nedepresivnih pacijenata sa PB. Depresivni pacijenti sa PB imaju izraženije poremećaje spavanja. Pacijenti sa uznapredovalom i težom formom PB, samim tim većim stadijem Hoehn Yahr skale (stadij 4-5), imaju i teže noćne smetnje, u poređenju sa pacijentima koji imaju blagi i umjereni oblik PB (Hoehn&Yahr stadij 1-3).

Rezultati su pokazali da je tonziloadenoidektomija uspješna operacije i da se nameće kao primarno rješenje tonzilarnog problema u djece, kod pravilno postavljenih indikacija. Klinički put „Hirurški tretman tonzialrnog problema“ pokazao se kao dobra vodilja u rješavanju tonzilarnog problema, a njegova primjena opravdana u svakodnevnom radu.

Rezultati ovog istraživanja su pokazali sljedeće: a) Postoji statistički značajno veći udio abnormalnosti epitela grlića maternice kod trudnica nego kod ispitanica koje nisu trudne; b) Šansa i rizik da pacijentica ima abnormalnost epitela grlića materica 1,5 puta veća u trudnoći nego kad pacijentica nije trudna; c) Stepen displazije ispitanica kontrolne skupine je u pozitivnoj korelaciji sa brojem poroda i trudnoća, dok kod ispitanica eksperimentalne skupine nije ustanovljena statistički značajna korelacija; d) Incidenca Trichomonas vaginalis je bila statistički značajno veća u kontrolnoj skupini i iznosila je 17,2%, dok je u skupini trudnica iznosila 8,5%; e) U skupini trudnica, čak 56,37% imalo infekciju sa Candida albicans, dok je u kontrolnoj skupini incidenca kandide iznosila 21,9%, što je statistički značajna razlika; f) Prisustvo Trichomonas vaginalisa i Candide albicans je statistički značajno povećavao stepen displazije kod ispitanica koje su imale pozitivan PAP nalaz, te je stepen displazije bio veći u odnosu na ispitanice koje nisu u vaginalnom i cervikalnom brisu imale prisutne ove mikroorganizme; g) stepen displazije epitela grlića maternice statistički značajno veći kod ispitanica koje su imale veći broj poroda u odnosu na nulipare i primipare; h) ispitanice kontrolne skupine koje su koristile oralne kontraceptive su imale statistički značajno veći stepen displazije u odnosu na ispitanice koje su koristile drugi vid kontracepcije, ili koje nisu koristile kontracepciju.

Rezultati ovog istraživanja su pokazali da. a)Uočeno je odsustvo značajnije razlike srednjih životnih dobi ispitanika muškog i ženskog spola, kao i odsustvo razlike prema ukupnoj životnoj dobi svih ispitanika ; b) Postoji veoma značajna razlika u koncentraciji svih biohemijskih parametara izuzev Mg prije i nakon transplantacije. c) Ne postoji značajna razlika biohemijskih parametara kada se osmatraju periodi: do 2 godine i 2 godine i više nakon transplantacije; d) Transplantacija bubrega dovodi do značajne regresije patoloških morfoloških promjena parath.žijezda ; e) Postoji značajna korelacija dužine HD tretamana sa svim biohemijskim parametrima; f) Hemodijaliza prije transplantacije duža od 2 godine negativno utiče na PTH, P, Ca i ALP nakon transplantacije, ali nema signifikantnog uticaja na nivo Mg; g) Parathormon pozitivno korelira sa visinom kretininina, a negativno sa jačinom glomerularne filtracije nakon transplantacije bubrega; h) Ukupno preživljavanje grafta ne korelira niti sa jednim biohemijskim parametrom, ali je 5-godišnje preživljavanje uslovljeno sekundarnim post-transplantacionim hiperparatireoidizmom, odnosno, ispitanici sa vrijednostima paratireoidnog hormona, zatim kalcija, te alkalne fosfataze iznad referentnih vrijednosti su imali značajno kraće 5-godišnje preživljavanje grafta u odnosu na ispitanike sa vrijednostima paratireoidnog hormona u referentnim vrijednostim. Ispitanici sa vrijednostima fosfora ispod referentnih vrijednosti su imali značajno kraće 5-godišnje preživljavanje grafta u odnosu na ispitanike sa vrijednostima kalcija u referentnim vrijednostima. Uočeno je odsustvo značajnije povezanosti serumske koncentracije magnezija nakon transplantacije i 5-godišnjeg preživljavanja grafta; i) Studija predstavlja baznu analizu za eventualne kasnije radove koji će obuhvatili radiološke i druge hormonalne poremećaje u sklopu hiperparatireoidizma; j) Rezultati ove studije naglašavaju značaj pravovremenog liječenja bolesti u fazi dok se bolesnici liječe nekom dijaliznom metodom, što bi bila pretpostavka za kvalitetniji rad presađenog bubrega u perspektivi.

Rezultati rada ukazuju na značaj određivanja vrijednosti cerebro-placentarnog omjera posebno kod visokorizičnih trudnoća u koje se svakako ubraja trudnoća komplikovana preeklampsijom i intrauterinim zastojem u rastu ploda. Dobra korelacija sa tjelesnom masom novorođenčeta i vitalnošću novorođenčeta na porodu ukazuju na važnost cerebro-placentarnog omjera kao pokazatelja respiratorne insuficijencije i ugroženosti ploda u toku trudnoće. Rezultati ovog istraživanja su poticaj za širu primjenu parametara kolor doplera u praksi.

Ukupno je analizirano 30 pacijentica, prosječna dob (SD) u uzorku je iznosila 52,8 (8,3) godina i kretala se minimum od 36 i maksimum do 67 godina. U odnosu na histološku dijagnozu karcinoma jajnika najzastupljeniji je bio serozni karcinom, na drugom mjestu mucinozni karcinom, nediferencirani karcinom imali smo kod 5 (17%) pacijentica. U odnosu na FIGO klasifikaciju u više od 75% žena dijagnoza je postavljena u trećem stadijumu. Na osnovu Wilcoxon – ovog testa (test zavisnih uzoraka) uočene su signifikantno veće vrijednosti TML n.ulnaris sin. (p = 0,0013) i n. ulnaris dex. (p = 0,0002) nakon trećeg ciklusa hemoterapije u odnosu na nulti ciklus hemoterapije. Nije bilo signifikantnih odstupanja u neurofiziološkim parametrima n.medianusa i n.ulnarisa ispitanica sa tumorom jajnika nakon trećeg i šestog ciklusa hemoterapije. Nije uočena signifikantna razlika u ispitanica sa tumorom jajnika u nivou stresa – Skala djelovanja događaja (Impact of Event Scale: IES), neposredno nakon operativnog zahvata, nakon trećeg hemoterapijskog ciklusa i šestog hemoterapijskog ciklusa.

Rezultati istraživanja predstavljaju prvi izvještaj o epidemiološkim karakteristikama povreda oka na području Bosne i Hercegovine. Najveći broj povreda se dešava u toku samostalnih zanatskih aktivnosti, kod osoba muškog pola i niskog socio-ekonomskog položaja. Utvrđena je povezanost slabije prognoze vidne oštrine nakon povrede oka kod pacijenata sa starijom životnom dobi, ženskim polom, osoba iz ruralnih područja, osoba niže stručne spreme, pacijenata sa otvorenim povredama oka i nižim Okularnim trauma skorom. Istraživanje je dalo prediktore za procjenu broja mehaničkih povreda kao i osnovu za uspostavljanje strategije prevencije povreda oka na području Tuzlanskog kantona ali i čitave Bosne i Hercegovine.

. Analizirana je medicinska dokumentacija 171 hospitalizirane osobe u Klinici za Infektivne bolesti u Tuzli kod kojih je hospitalizacija bila zbog dijagnoze bruceloze. U cilju utvrđivanja korelacije godišnje incidence bruceloze u ljudi prema godinama prijavljivanja oboljenja, korišten je Pearsonov koeficijent korelacije. Utvrđeno je da u analiziranom period godišnja incidence raste i postoji pozitivna korelacija između godine prijavljivanja bolesti i broja hospitaliziranih bolesnika (Pearsonov koeficijent korelacije r=0,745, t=3,16, P=0,013, df=8). Za utvrđivanje statistički značajne razlike u učestalosti hospitalizacija bolesnika od bruceloze u Tuzlanskom kantonu u različitim vremenskim periodima korišten je test proporcija kojim je utvrđeno je da u ukupnom broju hospitaliziranih bolesnika prevladavaju hospitalizacije u vremenskom period od 2006.-2010. godine. Učestalost bruceloze u ljudi u periodu od 2006.-2010. godine je statistički značajno veća, jer 90% slučajeva hospitalizacija se odnosi na ovaj vremenski period. Analizom 95% intervala sigurnosti proizilazi da bar 85% slučajeva oboljenja obuhvata taj period. Za utvrđivanje značajne razlike u javljanju bolesti tokom proljeća, testom proporcija utvrđeno je da je udio hospitalizacija u proljeće značajno viši nego udio hospitalizacija u ljeto (Z=5,2, P=0,0001). Do istog se zaključka dolazi usporedbom učestalosti u drugim godišnjim dobima sa učestalošću u proljeće (P=0,0001). Za utvrđivanje razlike u hospitalizaciji osoba muškog spola u odnosu na bolesnice ženskog spola testom proporcija, utvrđeno je da je udio hospitaliziranih bolesnika muškog spola značajno viši od 50% (P=0,0001) i da se sa sigurnošću od 95% nalazi u granicama od 77,8% do 80,0% . Značajnost razlike u obolijevanju osoba koje žive u ruralnoj sredini u odnosu na urbanu sredinu, testom proporcija utvrđeno je da je udio hospitaliziranih bolesnika koji žive u ruralnim područjima značajno viši od 50% (P=0,0001) i da se sa sigurnošću od 95% nalazi u granicama od 85% do 87%. Za utvrđivanje značajne razlike u obolijevanju osoba koje se bave rizičnim zanimanjem u odnosu na druga zanimanja korištenim testom proporcija utvrđeno je da je udio hospitaliziranih bolesnika koji se bave rizičnim zanimanjem značajno viši od 50% (P=0,042) i da se sa sigurnošću od 95% nalazi u granicama od 55,9% do 59,5% . Značajnost razlike u obolijevanju od bruceloze obzirom na dodatno zanimanje u odnosu na druga zanimanja, testom proporcija utvrđeno je da je udio hospitaliziranih bolesnika koji se kao dodatnim zanimanjem bave uzgojem goveda i ovaca značajno viši od 50% (P=0,003) i da se sa sigurnošću od 95% nalazi u granicama od 60,0% do 62,32%. Značajnost razlike u obolijevanju ljudi obzirom na pretpostavljeni način infekcije, testom proporcija utvrđeno je, da je udio hospitaliziranih bolesnika koji su bili u kontaktu sa zaraženim životinjama u odnosu na one koji su konzumirali meso, mlijeko i mliječne proizvode, značajno viši od 50% (P=0,0005) i da se sa sigurnošću od 95% nalazi u granicama od 62,3% do 64,6% .

Od ukupno ispitanih 115 ispitanika, u grupi oboljelih od psorijaze je bilo 40, u grupi hroničnih alergijskih dermatoza 39, a u grupi hroničnih rana 36. Ukupni skor kvaliteta života iznosio je 39,01, odnosno predstavljao je umjereni nivo ukupnog oštećenja kvaliteta života. Najlošiji, teški, uticaj na kvalitet života imali su pacijenti sa psorijazom i iznosio je 48,77. Nije postojala razlika u kvalitetu života među ispitanicima različitih spolova. Nije postojala korelacija između kliničkih oblika pojedinih hroničnih dermatoza i ukupnog skora oštećenja kvaliteta života.

Ovo istraživanje ima naučni i praktični značaj. Naučni značaj se ogleda prvenstveno u istraživanju povezanosti dužine korištenja interneta i ovisnosti o internetu sa psihičkim zdravljem mladih. Istraživanje je pokazalo da dužina korištenja interneta nije povezana sa nivoima depresivnosti, anksioznosti i agresivnosti. Ali je dokazana značajna povezanost ovisnosti o internetu sa depresivnosti i anksioznosti i kod mladića i djevojaka. Ovisnost o interentu je širi i sveobuhvatniji pojam koji uključuje dužinu korištenja interneta. Duže korištenje interneta je samo jedan od parametara koje determinišu ovisnost o internetu i samo nije dovoljno da bi dovelo do ovisnosti o internetu i posljedično promjena u nivoima depresivnosti, anksioznosti i agresivnosti. Potrebno je ispuniti i druge parametre koje sadrži test za izračunavanje ovisnosti o internetu da bi se osoba mogla proglasiti ovisnom. Dobijeni rezultati bi trebali imati i praktičnog značaja pri sačinjavanju programa prevencije ovisnosti o internetu i uopšte pretjeranog korištenja interneta (kao parametra ovisnosti o internetu), kako bi se spriječila rana pojava psihičkih poremećaja kod mladih i svih mogućih štetnih posljedica po zdravlje.